Ondergronds Napels: welke van de vier routes je kiest

Onder de stad liggen vier routes die open zijn voor publiek, beheerd door vier verschillende partijen, en ze zijn niet uitwisselbaar. Napoli Sotterranea aan piazza San Gaetano is de bekendste en de drukste: skip-the-line online € 18, honderdzesendertig treden, ongeveer een uur op veertig meter diepte plus twintig minuten in de resten van het Romeinse theater dat door de huizen is opgeslokt. De Galleria Borbonica vraagt € 15 voor het Percorso Standard, duurt een uur en noemt die route ook geschikt voor wie claustrofobisch is. De ondergrondse gangen van LAES onder de Quartieri Spagnoli kosten € 15 en laten kinderen onder de 6 niet toe. San Lorenzo Maggiore met de Neapolis Sotterrata is de goedkoopste, € 9, en de enige waar je tussen 9:30 en 17:30 naar binnen gaat wanneer je wil, zonder toegewezen tijdvak. Deze pagina helpt je één of twee routes kiezen, geen vier.

De vier ondergrondse routes vergeleken

De officiële prijzen zijn die van de websites van de beheerders; de prijzen van de tours van onze partners worden regelmatig gecontroleerd, maar kunnen veranderen.

Napoli Sotterranea, piazza San Gaetano: wat je in 90 minuten ziet

Je daalt af met een gids, in een groep, op het tijdstip van vertrek. Honderdzesendertig treden brengen je op veertig meter, in de tufholtes die in de Griekse tijd in de vierde eeuw v.Chr. zijn uitgegraven, ongeveer drieëntwintig eeuwen als reservoir van het aquaduct hebben gediend en daarna als schuilkelder tijdens de Tweede Wereldoorlog. De vloer loopt gelijkmatig, de ruimtes zijn ruim en verlicht: het enige smalle stuk is een gang die je met een kaars in de hand aflegt richting het reservoir met water, en die is optioneel. Zijn afgesloten ruimtes jouw probleem, zeg het dan tegen de gids en wacht de groep op bij de opening van de gang.

Het ticket omvat ook, zonder toeslag, het bezoek aan de resten van het Romeinse theater in vico Cinquesanti: je gaat een benedenwoning binnen, er wordt een bed weggeschoven, er gaat een luik open. Dat zijn nog twintig minuten en het is het deel dat bezoekers zich het best herinneren. Verder omvat de route het laboratorium met het seismische station, de kas en de ondergrondse tuinen op vijfendertig meter diepte, en het oorlogsmuseum.

Twee praktische waarschuwingen. De eerste: de vereniging meldt dat het adres in Google Maps je op de verkeerde plek brengt, dus zoek op piazza San Gaetano en de basiliek van San Paolo Maggiore, niet op de naam van de site. De tweede: reserveren is niet verplicht onder de tien personen, dus het skip-the-line van € 18 heb je alleen nodig als je in het hoogseizoen kort voor een vertrek aankomt. Het is niet terugbetaalbaar en niet te wijzigen. Hoe de vereniging het beheer aanpakt, hoe de kassa is georganiseerd en wat de website niet vertelt, lees je in de recensie van Napoli Sotterranea.

Galleria Borbonica: vier routes in één ondergrond

Dit is de tunnel die Ferdinand II liet aanleggen en die Errico Alvino ontwierp om het Palazzo Reale met de militaire zone aan via della Pace te verbinden. Hij is nooit afgemaakt, werd daarna schuilkelder en uiteindelijk gerechtelijk depot van de gemeente: beneden staan, naast de renaissancereservoirs van het aquaduct van de Bolla, oldtimers en oude motoren, brokstukken van beelden, namen die in de wanden zijn gekrast door wie tijdens de bombardementen vanaf piazza Carolina naar beneden ging.

De klassieke tours zijn er op vrijdag, zaterdag, zondag en feestdagen. Het Percorso Standard vertrekt om 10, 12, 15 en 17 uur vanaf twee ingangen: via Domenico Morelli 61, de voetgangersingang van parkeergarage Morelli, of vico del Grottone 4, op honderd meter van piazza del Plebiscito, met een achttiende-eeuwse trap. Het kost € 15, € 10 van 6 tot 18 jaar, voor 70-plussers en voor politie en leger, € 7 voor bezoekers met een beperking, gratis tot 5 jaar. Vanaf de ingang aan via Morelli is 60% van de route met een rolstoel te doen.

Via delle Memorie (€ 15, 1 uur 15, om 11 en 16 uur) begint op via Monte di Dio 14, op de achthoekige binnenplaats van Palazzo Serra di Cassano, daalt af in de tufgroeven waaruit het palazzo is gehouwen en eindigt in parkeergarage Morelli: mooi, maar met trappen en dus niet voor iedereen toegankelijk. Het Percorso Avventura (€ 20, 1 uur 25) doe je met helm en zaklamp, gaat door een korte gang naar een vijftiende-eeuws reservoir en omvat een vlot over het grondwater: vanaf 10 jaar, met legitimatie tot 15 jaar, en afgeraden bij motorische problemen of claustrofobie. De Speleo Light (€ 15, 1 uur 30) is de strengste: alleen meerderjarigen, verboden voor wie claustrofobisch is, wie boven de 100 kg zit en wie ook maar lichte motorische problemen heeft. Je komt er smerig uit.

Op de andere dagen van de week kom je alleen binnen met een privétour, op aanvraag af te spreken tussen 9 en 18 uur. Reserveren is voor alle routes verplicht. Onze recensie van de Galleria Borbonica zet de vier routes naast elkaar en legt uit welke de € 20 waard is.

LAES, de onderwereld van de Quartieri Spagnoli

Deze route wordt beheerd door de vereniging LAES en is de minst belopen van de vier. Je komt samen voor bar Gambrinus, op piazza Trieste e Trento; de echte ingang zit in vico Sant’Anna di Palazzo 52. Het bezoek duurt ongeveer een uur en kost € 15 voor bezoekers vanaf 13 jaar, € 7 voor kinderen van 7 tot 12; kinderen onder de 6 worden niet toegelaten en reserveren is verplicht. De tours in het Italiaans vertrekken van maandag tot vrijdag om 10, 12, 14 en 16:30 uur, op zaterdag en zondag om 10, 11, 12, 14, 15, 16:30 en 18 uur; die in het Engels elke dag om 10, 12, 14 en 16:30 uur. Dit is de juiste keuze als je San Gaetano al hebt gedaan en het stuk stad erboven wil zien: de Spaanse Wijk en de muurschildering van Maradona beginnen driehonderd meter hogerop.

San Lorenzo Maggiore en de Neapolis Sotterrata

Het monumentale complex van San Lorenzo Maggiore, op piazza San Gaetano 316, is de enige van de vier die als een gewoon museum werkt: elke dag open van 9:30 tot 17:30, ticket € 9 vol tarief, € 7 voor studenten, docenten, 65-plussers en houders van een Artecard, € 6 onder de 18, gratis onder de 6, € 4 voor schoolklassen. Onder de gotische basiliek ligt een stuk straat van het antieke Neapolis met de winkels, de cryptoporticus en het macellum; erboven zijn de beschilderde kapittelzaal, de sala Sisto V en vier verdiepingen museum met de vondsten uit de opgravingen en de figuren van de achttiende-eeuwse kerstgroep. De beheerder presenteert de route als niet claustrofobisch, en dit is het eenvoudigste antwoord voor wie het begraven Neapolis wil zien zonder steile trappen en zonder tijdvakken.

Wat de dag kost

Met het openbaar vervoer

TIC-ticket 90 minuten (metro L1 of ANM-bus)unicocampania.it

€ 1,80 per rit · € 4,50 de ANM-dagkaart

Napoli Sotterranea, officieel skip-the-line onlinenapolisotterranea.org

€ 18 volwassenen · € 15 studenten 11–24 · € 10 kinderen 5–10

Galleria Borbonica, Percorso Standardgalleriaborbonica.com

€ 15 · € 10 van 6 tot 18 jaar, 70-plussers en politie en leger · € 7 bezoekers met een beperking

San Lorenzo Maggiore en Neapolis Sotterratalaneapolissotterrata.it

€ 9 · € 7 studenten en 65-plussers · € 6 onder 18

Totaal per persoon, twee routes in een halve dag

€ 36,60 met Napoli Sotterranea + Galleria Borbonica en twee tickets van 90 minuten · 4 uur

 

Met een tour

GetYourGuide 1 u

Napels: toegangsbewijs en rondleiding door de ondergrondse stad Napels

★ 4.4 (25.482 beoordelingen) ✓ Annuleren gratis

Wil je zo weinig mogelijk uitgeven, dan is het koppel om te doen San Lorenzo Maggiore (€ 9, zonder tijdvak) plus Galleria Borbonica Standard (€ 15): € 24 in totaal, en geen van de twee is de drukste route van de stad.

Tickets, rijen en reserveren: hoe het echt werkt

Geen van de vier ondergrondse routes kampt met uitverkochte tickets zoals de Cappella Sansevero. Het probleem is een ander en gaat over tijden: de Galleria Borbonica en haar vier routes leven op vier dagen per week en twee of vier vertrekken per dag, LAES op vaste vertrektijden, Napoli Sotterranea op het hele uur. Reserveer je niet, dan is de enige rij die je staat die voor de kassa van San Gaetano, op ochtenden in het hoogseizoen en in lange weekenden, wanneer de cruisegroepen in blok aankomen.

Een ticket dat je op een partnerplatform koopt heeft twee concrete voordelen: je betaalt vooraf en hebt het tijdstip op je voucher staan, en verandert je programma, dan zijn de annuleringsvoorwaarden meestal milder dan bij het officiële skip-the-line, dat niet terugbetaalbaar en niet te wijzigen is. Het exacte ontmoetingspunt staat altijd op de voucher: bij San Gaetano is de ingang gemarkeerd met wit-blauwe vlaggen.

Bij de Galleria Borbonica gaat de vergelijking over hetzelfde Percorso Standard, dus het verschil zit alleen in de annuleringsvoorwaarden en de taal van de gids.

Voor de Quartieri Spagnoli en San Lorenzo Maggiore liggen de partnerprijzen in lijn met de officiële tarieven, met bij San Lorenzo het gemak van een audiogids die al is inbegrepen.

Twee producten blijven buiten deze vergelijkingen omdat ze geen equivalent hebben: de avondtour van Napoli Sotterranea na sluitingstijd, die op € 45 uitkomt omdat de groep klein is en de site voor publiek gesloten, en de Ipogeo dei Cristallini, een Griekse necropool onder het Rione Sanità die je alleen met gids bezoekt.

GetYourGuide 2 u

Napels: exclusieve tour na sluitingstijd door de ondergrondse wereld van Napels

★ 4.8 (6 beoordelingen) ✓ Annuleren gratis

Tiqets 00:45

Ipogeo dei Cristallini: Rondleiding + audiogids Rione Sanità

★ 4.9 (43 beoordelingen)

Wat je aantrekt en wat je kunt verwachten

Beneden is het het hele jaar tussen 15 en 20 graden, dus ook in augustus heb je een trui nodig. Dichte schoenen met een zool die grip geeft zijn op alle routes nodig: op sommige stukken is de tufsteen vochtig. Kinderwagens komen nergens naar binnen: met een klein kind neem je een draagdoek of draagzak, of je slaat het over. Heb je motorische problemen, dan is de enige zinnige optie het Percorso Standard van de Borbonica via de ingang aan via Morelli, en dan is vooraf bellen verstandig.

De bezoeken zijn altijd met gids, behalve bij San Lorenzo Maggiore, waar de gids een betaalde optie is. Dat betekent dat het tempo niet het jouwe is: groepen vertrekken op tijd, wie te laat komt wacht op de volgende ronde. Wees tien minuten voor het tijdstip op je voucher ter plekke.

Twee ondergrondse routes in een halve dag

De efficiëntste combinatie is niet de combinatie die het lijkt. Napoli Sotterranea en San Lorenzo Maggiore liggen aan hetzelfde plein en vertellen over dezelfde ondergrond: die twee achter elkaar doen is dubbelop. Koppel liever een route in het oude centrum aan een route van de Bourbonse stad.

Plan van vier uur, op een vrijdag of in het weekend: om 10 uur het vertrek van Napoli Sotterranea aan piazza San Gaetano, met het Romeinse theater inbegrepen; rond 11:45 kom je buiten, je loopt via dei Tribunali af en neemt metro Linea 1 van Dante naar Municipio, of je wandelt vijfentwintig minuten naar piazza del Plebiscito; om 15 uur het vertrek van het Percorso Standard van de Galleria Borbonica vanaf vico del Grottone. Daartussen passen een lunch en een half uur bij het Palazzo Reale en aan de boulevard. Met tickets van € 18 en € 15 plus twee TIC-tickets van 90 minuten à € 1,80 zit je op € 36,60 per persoon.

Weegt het budget zwaarder dan de variatie, dan is het koppel San Lorenzo Maggiore voor € 9 in de ochtend en Borbonica Standard voor € 15 in de middag: € 24 in totaal, en geen van de twee zit op de drukste route van de stad.

Wat er in de buurt is

Op piazza San Gaetano sta je op het dichtst bebouwde punt van het oude centrum: de Cappella Sansevero met de Gesluierde Christus ligt op vierhonderd meter, de Duomo met de Schatkamer van San Gennaro op driehonderd, en het MANN op een kilometer klimmen, waar de mozaïeken en fresco’s van Pompeï terecht zijn gekomen. Beviel de ondergrond en wil je de christelijke, funeraire versie, dan zijn de catacomben van San Gennaro in het Rione Sanità de volgende stap, met de tweede catacombe van San Gaudioso en de Ipogeo dei Cristallini een paar honderd meter verderop. Voor hoe je alles inpast zonder te hollen, zie wat je in Napels kunt doen en de wandeltours die uit het oude centrum vertrekken.

Moet je één ding uit deze pagina onthouden: ondergronds Napels is geen plek, het zijn vier plekken met vier tickets, en de juiste keuze hangt af van hoeveel afgesloten ruimte je verdraagt en hoeveel tijd je hebt. Met één vrije ochtend geeft de route aan piazza San Gaetano nog steeds de meeste stad voor negentig minuten.